Een eigen foutcategorie voor aantallen

Een conversiefout en een ongeldig aantal kunnen allebei ValueError heten. Toch wil een aanroeper misschien alleen problemen met aantallen herstellen, en andere fouten laten opvallen. Een eigen fouttype maakt dat onderscheid expliciet, zonder berichten als protocol te hoeven ontleden.

Een naam voor jouw foutcategorie

Een klasse beschrijft een soort object. Voor een eenvoudig eigen fouttype heb je maar een kleine klassedefinitie nodig: class SettingError(ValueError): met daaronder een ingesprongen pass. pass vult het verplichte blok zonder extra handeling uit te voeren.

De nieuwe fout is een subklasse van ValueError. Via overerving krijgt zij het bestaande foutgedrag, waaronder het bewaren van een bericht. Je kunt dus meteen SettingError("ongeldige instelling") maken en dat object met raise werpen.

Voor deze les blijft de klasse bewust klein. Eigen attributen, methoden en uitgebreidere klassedefinities komen in de volgende module. Je gebruikt hier alleen de herkenbare categorie en het foutgedrag dat al bestaat.

Eerst een zelfstandig voorbeeld

De instellingenlezer vertaalt een mislukte conversie naar SettingError en bewaart de oorzaak. De buitenste handler vangt juist die eigen categorie af. Voorspel welke invoer een gewoon getal oplevert en welke invoer langs de handler gaat.

class SettingError(ValueError):
    pass

def parse_timeout(text):
    try:
        return int(text)
    except ValueError as problem:
        raise SettingError("timeout is geen geheel getal") from problem

for text in ["12", "snel"]:
    try:
        print(parse_timeout(text))
    except SettingError as error:
        print("Afgewezen:", error)

12
Afgewezen: timeout is geen geheel getal

De handler hoeft niet te zoeken naar een woord in het bericht om de categorie te herkennen. Het type draagt die betekenis. De tekst blijft bedoeld om de reden aan een mens uit te leggen.

Een basistype blijft ook passen

Een handler voor ValueError past ook bij SettingError, omdat die daarvan afstamt. Dat is handig wanneer een buitengrens alle ongeldige waarden hetzelfde behandelt. Een plek die uitsluitend instellingsproblemen verwacht, kiest juist het specifiekere type.

class SettingError(ValueError):
    pass

try:
    raise SettingError("instelling ontbreekt")
except ValueError as error:
    print("Brede handler:", error)
    print(isinstance(error, SettingError))

Brede handler: instelling ontbreekt
True

Dit is dezelfde volgorderegel als bij IndexError en LookupError uit les 3. Een brede handler vóór een specifieke handler kan de eigen fout al onderscheppen. Alleen een nieuwe klassenaam toevoegen verandert die volgorde niet.

Herkennen zonder tekstvergelijking

Met isinstance controleer je of een object bij een type of een daarvan afgeleid type hoort. isinstance(error, SettingError) is waar voor een gewone SettingError én voor een specifiekere subklasse. Een gewone ValueError hoort daardoor nog niet bij de eigen categorie.

Een vergelijking als type(error) is SettingError vraagt het precieze type en sluit verdere subklassen uit. Dat verschil is van belang bij de herkenningsfunctie in de opdracht. Die moet de hele eigen categorie accepteren, niet uitsluitend één exacte klasse.

Veelgemaakte fout: te veel vertalen

Stel dat je eerst tekst omzet en daarna controleert of het aantal niet negatief is. Een brede except ValueError rond beide stappen vangt ook jouw eigen CountError uit de tweede stap. Je zou dan ten onrechte een geldig geschreven negatief getal als onleesbare tekst kunnen melden.

Houd daarom de conversie en de domeincontrole uit elkaar. Alleen een mislukte int wordt vertaald naar CountError("geen geheel getal") met de oorspronkelijke oorzaak. Een negatief getal krijgt zijn eigen reden en blijft die reden behouden.

Jouw categorie voor aantallen

De starter bevat CountError, maar de basisklasse moet nog passend worden gemaakt. Laat haar van ValueError afstammen en gebruik haar daarna voor de afgesproken fouten. Nul is geldig; negatieve aantallen zijn dat in deze oefening niet.

count_status ontvangt een functie als argument. Alleen jouw CountError levert de afgesproken afwijzingstekst op. Een gewone ValueError of een andere onverwachte fout moet zichtbaar blijven voor de aanroeper.

Onthoud dit

• Een klein eigen fouttype geeft een herkenbare betekenis aan een mislukking.
• Een handler voor de basisklasse past ook bij haar subklassen.
• isinstance herkent de categorie; houd conversie en domeincontrole gescheiden.

Hierna bewaar je bruikbare informatie zonder onverwachte fouten stil te verbergen.