Geef je waarden een naam

Je zet dozen met folders klaar voor een open dag. Het aantal folders per doos en het aantal dozen bepalen samen je voorraad. Door beide getallen een naam te geven, wordt de berekening beter leesbaar en kun je dezelfde uitkomst opnieuw gebruiken.

Naam, type en beginwaarde

Een variabele bewaart een waarde onder een naam. Met int boxes = 4; maak je een variabele die boxes heet en aanvankelijk het getal vier bevat. Zo'n nieuwe naam introduceren heet declareren.

Het woord int geeft het type aan: hier een geheel getal zonder breukdeel. In deze vorm van declareren schrijf je dus eerst het type, dan de naam en daarna de beginwaarde. De puntkomma sluit de instructie af, zoals bij de uitvoer uit de vorige les.

Toekennen betekent dat je een waarde bij een naam bewaart. Het teken = is hier een toekenning, geen vraag of twee kanten gelijk zijn. Rechts wordt eerst de waarde bepaald; daarna krijgt de variabele links die waarde.

Een berekening bewaren

Een operator beschrijft een bewerking. Met * vermenigvuldig je, met + tel je op en met - trek je af. In int stock = boxes * perBox; gebruikt Java de huidige waarden van de twee namen rechts en bewaart hun product in stock.

De namen maken de betekenis zichtbaar: je vermenigvuldigt een aantal dozen met een aantal folders per doos. Een naam hoeft niet hetzelfde te zijn als een uitvoerbericht. System.out.println(stock); toont het bewaarde getal, niet de letters van de naam.

Voer het voorbeeld uit. Let op het verschil tussen het tonen van stock - 5 en het daarna opnieuw tonen van stock.

public class Main {
    public static void main(String[] args) {
        int boxes = 4;
        int perBox = 8;
        int stock = boxes * perBox;
        System.out.println(stock - 5);
        System.out.println(stock);
    }
}

27
32

Een berekening verandert de betrokken variabele dus niet vanzelf. Wanneer je de voorraad echt wilt bijwerken, kun je stock = stock - 5; schrijven. De oude waarde wordt eerst gelezen, en de berekende nieuwe waarde vervangt haar daarna.

Veelgemaakte fout: een tussenuitkomst als levende formule zien

Een variabele bewaart de berekende waarde op dat moment. Zij bewaart geen formule die steeds meekijkt met andere variabelen. In deze foutvariant verandert het aantal dozen nadat de voorraad al berekend is.

public class Main {
    public static void main(String[] args) {
        int boxes = 4;
        int perBox = 8;
        int stock = boxes * perBox;
        boxes = 5;
        System.out.println(stock);
        stock = boxes * perBox;
        System.out.println(stock);
    }
}

32
40

De eerste getoonde voorraad is nog 32, ook al bevat boxes inmiddels 5. Pas na stock = boxes * perBox; wordt de nieuwe voorraad 40. Je kiest dus zelf wanneer een afhankelijke waarde opnieuw wordt berekend.

Bij het veranderen van een bestaande variabele schrijf je het type niet opnieuw: gebruik bijvoorbeeld boxes = 5;. int boxes introduceert juist een naam. Door declareren en bijwerken uit elkaar te houden, kun je een programma stap voor stap volgen.

Pas de werkwijze toe op een aankoop

De oefening geeft een prijs en een aantal producten. Bewaar hun product in total en toon die uitkomst. Voor de tweede regel bereken je hoeveel er na een vaste korting overblijft.

Je mag die tweede berekening rechtstreeks aan println meegeven; het totaal hoeft daarvoor niet te veranderen. Kies bewust de operator die bij de opdracht hoort. Optellen in plaats van vermenigvuldigen kan geldige Java-code zijn en toch een verkeerd aankoopbedrag geven.

Wat je meeneemt

• Een declaratie zoals int boxes = 4; legt type, naam en beginwaarde vast.
• Een operator rekent met de huidige waarden; een variabele bewaart de uitkomst van dat moment.
• Een berekening tonen is iets anders dan een nieuwe waarde aan een variabele toekennen.

Hierna combineer je getallen en namen met leesbare tekst.